Өргөх байгууламжийн хэсэгчилсэн техникийн магадлал

2026.10.29

Өргөх байгууламжийн аюулгүй, найдвартай ажиллагааг хангах техникийн хяналт

Өргөх байгууламжийн хэсэгчилсэн техникийн магадлал нь ашиглалтад байгаа кран, өргөх төхөөрөмжийн техникийн бүрэн бүтэн байдал, механизм, металл хийц, цахилгаан тоноглол, аюулгүй ажиллагааны хэрэгслийн хэвийн ажиллагааг шалгаж, цаашид аюулгүй ашиглах боломжтой эсэхийг үнэлэх хяналт шалгалтын ажиллагаа юм.

Энэхүү магадлал нь тоног төхөөрөмжийн эвдрэл гэмтэл, осол аваарын эрсдэлийг эрт илрүүлэх, ашиглалтын найдвартай байдлыг хангах, холбогдох дүрэм, стандартын шаардлагыг биелүүлэхэд чухал ач холбогдолтой.

1. Хэсэгчилсэн техникийн магадлалыг хэзээ хийх вэ?

Монгол Улсын “Ачаа өргөх краныг төхөөрөмжлөх, аюулгүй ашиглах дүрэм”-ийн 8.3.2 дахь заалтын дагуу ашиглалтад байгаа ердийн кранд хэсэгчилсэн техникийн магадлалыг 12 сард нэгээс доошгүй удаа хийх шаардлагатай.

Мөн дараах нөхцөлд техникийн байдлыг шалгаж, холбогдох дүрмийн дагуу магадлал, үзлэг эсвэл туршилт хийх шаардлага үүсэж болно:

Тоног төхөөрөмжийн ашиглалтын хугацаанд ээлжит магадлал хийх үед
Засвар, техникийн үйлчилгээний дараа тоног төхөөрөмжийн бүрэн бүтэн байдлыг баталгаажуулах үед
Өргөх механизм, тоормос, цахилгаан тоноглол болон аюулгүй ажиллагааны хэрэгслийн ажиллагаанд доголдол илэрсэн үед
Техникийн үзлэгээр гэмтэл, элэгдэл, хэвийн бус ажиллагаа илэрсэн үед

⚠️ Анхаарах нь: Краны үндсэн даацын металл хийцэд гагнуурын засвар хийх, зарим үндсэн механизмыг солих, өөрчлөн шинэчлэх зэрэг тохиолдолд хэсэгчилсэн магадлал бус, ээлжит бус бүрэн техникийн магадлал шаардлагатай байж болно.

2. Хэсэгчилсэн техникийн магадлалын хүрээнд хийгдэх 5 үндсэн шалгалт

1. Металл хийцийн үзлэг:

Краны үндсэн болон туслах дам нуруу, тулгуур хийц, гагнаасан болон боолтон холболтын бүрэн бүтэн байдал, ан цав, хэв гажилт, зэврэлт, механик гэмтлийг шалгана.

2. Өргөх механизмын шалгалт:

Өргөх механизмын редуктор, барабан, ган татлага, дэгээ, дамар, холхивч, тоормосны техникийн байдал болон ажиллагааг шалгана.

3. Явах механизмын шалгалт:

Кран болон тэргэнцрийн явах механизм, дугуй, редуктор, хөдөлгүүр, тоормос, зам төмөр, замын бэхэлгээний техникийн байдлыг шалгана.

4. Цахилгаан тоноглолын шалгалт:

Цахилгаан хөдөлгүүр, удирдлагын самбар, цахилгаан дамжуулах систем, кабель, газардуулга болон хамгаалалтын тоноглолын бүрэн бүтэн байдал, ажиллагааг шалгана.

5. Аюулгүй ажиллагааны хэрэгслийн шалгалт:

Даац хязгаарлагч, өргөх өндрийн хязгаарлагч, хөдөлгөөний хязгаарын унтраалга, ослын зогсоох төхөөрөмж, дохиолол болон бусад хамгаалалтын хэрэгслийн ажиллагааг шалгана.

3. Хэсэгчилсэн магадлалын онцлог

Хэсэгчилсэн техникийн магадлалын үед краны үндсэн хийц, механизм, тоноглол болон хамгаалалтын хэрэгслийн техникийн байдлыг шалгах бөгөөд дүрмийн 8.3.8 дахь заалтын дагуу статик болон динамик ачааллын туршилт хийхгүй.

Магадлалын үр дүнг холбогдох баримт бичигт тусгаж, краны техникийн паспортод тэмдэглэн, дараагийн магадлалын хугацааг тогтооно.

4. Хэсэгчилсэн техникийн магадлалын ач холбогдол

Өргөх байгууламжийн ашиглалтын аюулгүй байдлыг хангах
Эвдрэл гэмтэл, осол аваарын эрсдэлийг бууруулах
Эд анги, механизмын элэгдэл, гэмтлийг эрт илрүүлэх
Тоног төхөөрөмжийн найдвартай ажиллагааг дээшлүүлэх
Төлөвлөгөөт засвар, үйлчилгээний хэрэгцээг тодорхойлох
Холбогдох дүрэм, стандартын шаардлагын хэрэгжилтийг хангах

5. Хамрах өргөх байгууламжууд

Хэсэгчилсэн техникийн магадлалыг холбогдох дүрмийн үйлчлэх хүрээнд дараах төрлийн өргөх байгууламжид гүйцэтгэнэ:

Гүүрэн кран Вандан кран Консол / Өнгийц кран Кран-балка Цахилгаан таль бүхий байгууламж Бусад төрлийн ачаа өргөх кран

6. Эрх зүйн үндэслэл

“Ачаа өргөх краныг төхөөрөмжлөх, аюулгүй ашиглах дүрэм”-ийн дараах заалтууд:

8.3.2 – Техникийн магадлал хийх хугацаа (12 сард 1-ээс доошгүй удаа)
8.3.3 – Ээлжит бус бүрэн техникийн магадлал хийх нөхцөл
8.3.5 – Техникийн магадлал гүйцэтгэх зохион байгуулалт
8.3.8 – Хэсэгчилсэн техникийн магадлалын онцлог
8.3.9 – Техникийн магадлалаар шалгах үндсэн үзүүлэлтүүд
8.3.20 – Техникийн магадлалын үр дүнгийн бүртгэл

* Тайлбар: Магадлалын төрөл, хамрах хүрээ, давтамжийг өргөх байгууламжийн төрөл, ашиглалтын нөхцөл болон хүчин төгөлдөр мөрдөж буй холбогдох дүрэм, стандартын дагуу тогтооно.